Extra informatie over Bosnie-herzegowina
Algemeen
Bosni-Herzegovina (officieel: Republika Bosna i Hercegovina) is een republiek op de westelijke Balkan.
De totale oppervlakte van Bosni-Herzegovina bedraagt 51.129 km2 en het land is daarmee iets groter dan Nederland. Bosni-Herzegovina grenst in het westen en het noorden aan Kroati (932 km) en in het oosten en zuiden aan Servi en Montenegro (527 km). In het zuidwesten grenst Bosni-Herzegovina nog net aan de Adriatische Zee (20 km).
Landschap
Het grootste deel van het land is heuvelachtig en op veel plekken bergachtig. Het grensgebied met Kroati wordt gevormd door de uit poreuze kalksteen bestaande Dinarische Alpen, die deel uitmaken van het Joegoslavische karstgebied. Dit karstlandschap bestaat uit grillige rotsformaties, die gekenmerkt worden door vele grotten en rivieren. De rivieren zijn een voortzetting van ondergrondse waterlopen.
Het noordelijk deel, tussen de hogere delen en de rivier de Sava is grotendeels met bos bedekt. Het oostelijke landschap wordt bepaald door hoogvlaktes (polje) met ondoorlatende bodems en vele meren, tussen steile bergwanden. De vaak zeer vruchtbare poljes kunnen soms honderden vierkante kilometers groot zijn. Enkele voorbeelden van grote poljes zijn het Livansko Polje bij de stad Livno en Popovo Polje bij de stad Trebinje.
De belangrijkste rivieren zijn de Sava (945 km), een zijrivier van de Donau, en de Drina (346 km). De Sava vormt in het noorden de grens met Kroati en de Drina langs de oostgrens met Servi. De noord-zuid stromende Vrba (240 km) en Bosna (245 km) zijn zijrivieren van de Sava. Bijna alle belangrijke rivieren van Bosni-Herzegovina lopen vanuit de bergen af naar de laagvlakte in het noorden, alwaar ze eindigen in de Sava. Alleen de Neretva (218 km) eindigt richting zuiden in de Adriatische Zee. Europas langste ondergrondse rivier, de Trebisnjica, stroomt ondergronds door Bosni en komt bij Dubrovnik in Kroati boven de grond.
Sommige meren in Herzegovina zijn er alleen in de loop van de winter; als de sneeuw gaat smelten en de ondergrondse rivieren een weg naar boven zoeken, lopen ze vol. In de droge zomermaanden verdwijnen de meren weer compleet.
In het zuidoosten van Herzegovina bevindt zich het Sutjeska Mationaal Park, het oudste nationale park van Bosni-Herzegovina. Hier ligt ook de hoogste berg van Bosni-Herzegovina, de Maglic (2387 m). Ook rond Mostar in het zuiden en rond de hoofdstad Sarajevo bevinden zich toppen van ruim 2000 meter. In het zuidwesten aan de grens met Kroati liggen de Dinarische Alpen met toppen van gemiddeld 1500 meter.
Bosni-Herzegovina kent ook regelmatig zwakke aardbevingen die nauwelijks schade aanbrengen. Een uitzondering hierop gebeurde in 1969. Toen verwoestte een aardbeving de meeste gebouwen in de noordelijke stad Banja Luka.
Klimaat
Bosni-Herzegovina heeft een continentaal klimaat met warme zomers en koude sneeuwrijke winters. En dat lijkt meer op het klimaat van continentaal Europa dan op het mediterrane klimaat van nabijgelegen landen als Itali of Griekenland. In het voorjaar kunnen er gemakkelijk koude of warme uitschieters voorkomen. Bovendien kan het weer per regio ook behoorlijk verschillen.
In het noorden is t over het algemeen koeler dan in het zuiden. Zo liggen de temperaturen overdag in januari in het noordelijke Banja Luka rond de 0C en in Mostar, vlak bij de Adriatische kust, rond de 6C. s Zomers wordt het in Banja Luka maximaal 22C en in Mostar 38C.
In de bergen zijn de zomers koeler en de winters langer en strenger. De korte kuststrook kent een milder, mediterraan klimaat.
In het noorden valt de meeste regen in de zomer, in het zuiden gedurende de herfst en de winter. Omdat er meest westelijke winden waaien, valt de meeste regen aan de westelijke kant van de Dinarische Alpen. Hier valt gemiddeld ca. 1500 mm, aan de lijzijde valt in sommige gebieden maar ca. 500 mm.
Planten en dieren
Planten
Bosni-Herzegovina telt ca. 3500 plantensoorten en is zeer bosrijk; ongeveer de helft van het land is met bossen bedekt. Het zijn voornamelijk pijnbomen-, beuken en eikenbossen. In Herzegovina komen ook vijgenbomen en cypressen voor.
Veel voorkomende planten en struiken zijn onder andere jasmijn, oleander en jeneverbes.
De bosgebieden kunnen in drie zones verdeeld worden. Tot 762 meter in het noorden van het land, op de zonnige hellingen, vinden we vooral eikenbossen en op de schaduwrijke hellingen beukenbossen. Verder naar het zuiden (tot 1524 meter), in het midden van het land, worden de eiken vervangen door beuken, olmen, essen, sparren en pijnbomen. De derde zone, tot 1829 meter, wordt gekarakteriseerd door sparren, pijnbomen en andere coniferensoorten. Kastanjes, espen, wilgen, berken, elzen, jeneverbessen en taxusbomen komen in alle drie de zones voor. Lijsterbessen, hazelaars en wilde fruitbomen (o.a. peer en pruim) komen vooral verspreid op de lagere hellingen voor.
Dieren
Er is een rijk en gevarieerd dierenleven in Bosni-Herzegovina. Er zijn wolven, wilde zwijnen, lynxen, wilde katten, otters, vossen, gouden jakhalzen, dassen, valken en hier en daar een zeldzame beer. Verder worden er veel schapen gehouden en is het Lippizaner paard in de 19e eeuw gemporteerd uit Oostenrijk.
Gevaarlijk zijn de giftige hoornadder en de Europese adder.
Veel voorkomende vogels zijn arenden, haviken, fazanten, wilde eenden en ooievaars. |