Extra informatie over Panama
Algemeen
Met de komst van de Spaanse veroveraar Balboa, naar wie de nationale munt genoemd is, ving in 1501 de koloniale tijd aan. Reeds in een vroeg stadium werd het belang van Panama bevestigd toen de Pacifische kust werd bereikt en het land uitgroeide tot een belangrijke Spaanse handelspost. Van 1538 tot 1821 maakte Panama deel uit van het Spaanse Rijk. Daarna vormde het gebied onderdeel van de Republiek Gran Colombia (geleid door Simn Bolvar), respectievelijk het onafhankelijke Colombia. Met de hulp van de VS riep Panama in 1903 haar onafhankelijkheid uit, waarna het een verdrag sloot met Amerika dat aan de VS bepaalde "soevereine rechten" met betrekking tot het te graven Panamakanaal en de omliggende zone toekende. Daarnaast verwierven de VS het recht militair in te grijpen ter verdediging van deze "kanaalzone". In 1914 was het Panamakanaal gereed.
Van 1903 tot 1968 werd Panama op democratische wijze geregeerd, zij het dat de regering zeer oligarchische trekken vertoonde. In 1968 nam het leger de macht over en stelde de commandant Omar Torrijos als politiek leider aan. Tot 1989 werden weliswaar burgers gekozen tot president, maar de werkelijke macht bleef bij het leger. In 1989 verloor de door het leger gesteunde presidentskandidaat de verkiezingen. Het leger, onder leiding van Generaal Noriga, verklaarde de verkiezingsuitslag echter ongeldig. Pas na interventie van de VS, waarbij Noriga gevangen werd en veroordeeld tot een gevangenschap van veertig jaar, werd de verkiezingsuitslag erkend, waarna de democratisch gekozen President Guillermo Endara aantrad. In mei 1999 won de vrouwelijke presidentskandidaat Mireya Moscoso de Gruber de verkiezingen.
Op 31 december 1999 deden de VS afstand van hun rechten op het Panamakanaal, waarna het beheer na 86 jaar in Panamese handen kwam. Begin 2000 lanceerde de overheid een vijfjarig moderniseringsprogramma voor het Kanaal.
Staatsinrichting
De Republiek Panama is een presidentile democratie waarin de President door de bevolking rechtstreeks wordt gekozen voor een ambtstermijn van vijf jaar. De President is niet verkiesbaar voor een volgende ambtstermijn. Het kabinet wordt door de President samengesteld. De wetgevende macht bestaat uit een Wetgevend Assemblee, waarin 71 rechtstreeks gekozen leden zitting hebben, eveneens voor een periode van vijf jaar. De rechtsgang kent de mogelijkheid van hoger beroep tot aan het Hooggerechtshof, waarvan de leden op voordracht van de President en na goedkeuring door de Assemblee voor tien jaar zitting hebben.
Panama is verdeeld in negen provincies (Bocas del Toro, Chiriqui, Cocle, Colon, Darin, Herrera, Los Santos, Panama, San Blas) en drie autonome indianenreservaten. Elke provincie heeft een eigen gouverneur, benoemd door de president.
Het Hooggerechtshof van Justitie heeft de hoogste macht. Negen rechters zijn hier aangesteld voor een periode van tien jaar. De rechters worden benoemd door de ministerraad, goedkeuring door de wetgevende assemblee is vereist.
Binnenlandse politiek
Op 2 mei 2004 vonden presidentsverkiezingen plaats in Panama. Als winnaar, met ruim 47% van de stemmen, is Martin Torrijos uit de bus gekomen. Torrijos was kandidaat voor de partij Patria Nueva, een fusie tussen de Partido Revolucionario Democrtico (PRD) en de Partido Popular (PP). De populariteit van Torrijos is vooral te danken aan zijn beloftes om de corruptie in het land tegen te gaan. De nieuwe president is in september 2004 met een nieuwe regering aangetreden. De PRD ook in het bezit van de meerderheid in de Wetgevende Assemblee.
Het Panamakanaal is officieel overgegaan in Panamese handen. Momenteel wordt met buitenlandse investeerders overleg gevoerd ten aanzien van de ontwikkeling van projecten rond het Panamakanaal. In de oostelijke grensprovincies Darin en Kuna Yala heersen spanningen,die veroorzaakt worden door Colombiaanse guerrilla en paramilitaire groeperingen.
Drugs, met name cocane, vormen net als in veel andere Zuid- en Midden-Amerikaanse landen een groot probleem. Panama is geen grote drugsproducent, maar vormt, mede door zijn strategische ligging, een belangrijke schakel in de drugsdistributie van Colombia en andere Zuid Amerikaanse landen naar Midden Amerika en de VS.
In de strijd tegen de drugs heeft de overheid enkele specifieke maatregelen genomen. Reeds in 1986 heeft de regering een Wet tegen Drugs ingevoerd. Deze wet richt zich niet alleen op het tegengaan van de handel en doorvoer van drugs, maar ook op voorlichting aan jongeren en rehabilitatie van drugsverslaafden. Daarnaast is het land lid van de Inter American Drug Abuse Control Commission (CICAD). CICAD is een onderdeel van de Organisatie van Amerikaanse Staten (OAS) en richt zich voornamelijk op drugspreventie. Andere leden van de CICAD zijn o.a. Honduras, Nicaragua en Costa Rica. Onderdeel van de drugbestrijdingsstrategie van de regering is het maken en uitvoeren van een zogenaamd National Plan against Drugs. Dit plan voorziet in speciale maatregelen tegen de productie van en handel in drugs. Deze preventieve en educatieve activiteiten zijn redelijk succesvol, zij het dat de aanvoer van drugs een constante factor blijft.
Een ander probleem vormt het feit dat Panamese financile instellingen dikwijls gebruikt worden voor witwaspraktijken in de drugshandel. In de jaren negentig werden de permanente presidentiele commissie en de Financial Analysis Unit opgericht om deze witwaspraktijken te monitoren en te reduceren. |